Geraakt

De creatie van een expositie van een heldhaftige vlucht
gepost op door Jetze Paulusma | Minister van Handel

Mijlpaal: 10.000e bezoeker is woensdag 24 oktober met bloemen verwelkomd in het bezoekerscentrum van Eernewoude.

Het is 5 september 1942 2.30 uur als Avro Lancaster R5682, onderweg naar Bremen, door Duits afweergeschut boven de waddeneilanden wordt ‘Geraakt’. Doordat beide motoren aan stuurboord worden geraakt maakt het vliegtuig een zwaai naar rechts en stort neer in de Alde Feanen.

75 Jaar later wordt Nynke Rixt Jukema gevraagd om de Lancaster en haar bemanning te eren middels een monument en expositie. De ‘zwaluwhaven’ met 251 gaten, waarvan er 12 zijn gedicht met schroot van het vliegtuig, die Nynke Rixt heeft ontworpen staat symbool voor de 251 bommenwerpers die deze nacht vanuit Engeland naar Bremen vlogen en waarvan er 12 nooit terugkeerden.

In het verlengde van Nynke Rixt’s zwaluwhaven werden Statuur, de Staat van Creatie, Smart Constructions en historica Monique Brinks gezamenlijk gevraagd door Provincie Fryslân om een expositie te ontwerpen die de heldhaftigheid van piloot Joslin en zijn bemanning eer aan doet. 

De expositie is verdeeld in een nacht en een dag expositie, waarin de onfortuinlijke nacht van de Lancaster R5682 wordt beschreven en de daaropvolgende dag waarbij per bemanningslid wordt beschreven wat de gevolgen van de crash zijn.

Foto: Fonger de Vlas
Foto: Fonger de Vlas

In het concept hebben we ervoor gekozen om vanuit een lichte en donkere basis te werken. Qua kleurgebruik en lettertype wilden we aansluiten op de tijdsgeest van WO2. Voor het kleurgebruik hebben we ons laten inspireren op de Engelse RAF en de Avro Lancaster. Het lettertype dat letterlijk op het vliegtuig werd toegepast, hebben we gebruik voor de titels. Voor de alineateksten hebben we een goed leesbaar lettertype gevonden die in de 2e wereldoorlog is ontwikkeld: Franklin Gothic.

Foto: Fonger de Vlas
Foto: Fonger de Vlas

De binnenkomst van de expositie is een korte introductie van de missie, waarna je al snel de bemanning de nacht in volgt. De missie begint. Je wordt middels een tijdlijn meegenomen in de rampzalige nacht, ondersteund door elementen uit de luchtoorlog: parachutezakken, brokstukken, onderdelen, bomscherf, boordschutkanon, kompas, brandblusser en nog veel meer. De expositie vertelt het eervolle verhaal van alle inzittenden van de R5682. De geïntegreerde infographic zoomt uit op de luchtoorlog van WO2 in zijn algemeen maar zoomt ook in op de specifieke missie van die dramatische nacht van 4 op 5 september.

In het ontworpen beeldconcept hebben we een raster toegepast omdat deze techniek in die tijd veelvuldig werd gebruikt. Op deze manier konden we analoge kwalitatief onscherpe beelden toch toepassen in de expositie. Waardoor de authenticiteit en de beleving enorm is. Het ontworpen campagnebeeld komt daarmee ook heroïsch over. Want helden… dat zijn ze!